
Diocletian's Palace - het paleis van Diocletianus behoort tot de best bewaard gebleven Romeinse gebouwen ter wereld en is ingeschreven op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Omstreeks 293 na Chr. gaf keizer Diocletianus opdracht om op deze plaats een luxueuze villa (30.000 m²) te bouwen. Dit complex vormde Diocletianus woonhuis na diens aftreden. Enkele honderden jaren later werd het gebouw bewoond door de inwoners van Salona, wiens nederzetting was vernield door Avaren en Slaven. Als gevolg van overbevolking ontstond er buiten de muren van het paleis een nederzetting. Later werd de stad bestuurd door Kroatische koningen (10e eeuw na Chr.), Hongaren, Venetianen, Fransen en de machthebbers van Oostenrijk-Hongarije. Zij drukten hun stempel op het exterieur van gebouwen, wat de stad tegenwoordig een identiteit geeft. Het voorname Split uit de oudheid is tegenwoordig de belangrijkste stad van Dalmatië, heeft de flair van een mediterrane stad en kenmerkt zich door opmerkelijke levendigheid.
Het paleis van Diocletianus werd later ingericht als Romeins militair kamp met vier delen die door twee straten van elkaar werden gescheiden. In het zuidelijke deel waren de kamers en kantoren van de keizer gevestigd, evenals religieuze en gouvernementele instanties. In het noordelijke deel waren de kamers van de keizer’s lijfwachten en soldaten gevestigd. Hier waren tevens opslagruimtes en stallen. Het paleis is rechthoekig (circa 215 bij 180 meter) en heeft enorme torens op de vier hoeken, vier toegangspoorten en vier torens op de muren. De lage gedeeltes hebben geen openingen, de hoge delen wel. Op het zuiden van het paleis kunt u een monumentale portiek vinden, aan de andere kanten hallen met enorme ramen.
Salona: bestond reeds in de vierde eeuw v.C. en is tegenwoordig gesitueerd in de omgeving van Split. De plaats werd in het verre verleden sterk beinvloed door de Grieken. Salona floreerde binnen het Romeinse Rijk en was in staat om aangrenzende gebieden te annexeren. Het had een grote haven en was van groot economisch, politiek en militair belang. Zo bouwden de Romeinen er tempels, baden, pleinen en (pak)huizen, alsmede een forum en amfitheater. Tijdens de strijd tussen keizers Ceasar en Pompeus koos Salona de kant van Ceasar. Als dank voor deze loyaliteit kreeg de stad de nieuwe naam 'Colonia Martia Julia Salona'. Vele Romeinen vestigden zich hier, op zoek naar een beter leven. De Romeinse keizer Gaius Aurelius Diocletianus keerde zelfs terug naar Salona, de regio waarin hij was opgegroeid. Tegen het einde van zijn leven liet hij een paleis bouwen op het schiereiland bij Salona. Volgens een legende leed Diocletianus aan reuma en wist hij dat er een zwavelbron in de omgeving was. Daarom riep hij tot zijn mannen: 'Bouw hier een paleis voor me!'. Dit zou de stichting van Split zijn geweest. Ook speelde de plaats een voorname rol in de Kroatische geschiedenis - hier werden Kroatische koningen gekroond. Er zijn verschillende plaatsen die aan deze periode herinneren, zoals het fort op de heuvel. De opgravingen op het Maria-eiland zijn ook bijzonder, hier bevindt zich het graf van koningin Jelena (naast de pastoriekerk) kunt u diverse fundamenten van kerken uit de tiende eeuw n.C. zien.
Stobreč is een stadje dat is gesitueerd op een schiereiland ten oosten van Split. De plaats is gebouwd op de fundamenten van het antieke Epetion (bij de riviermond van de Žrnovnica). Het bevindt zich zeven kilometer van het Paleis van Diocletianus en maakt tegenwoordig deel uit van de stad Split. Vlakbij Stobreč bevinden zich de eilanden Brač en Šolta die zich prima lenen voor een excursie, evenals de berg Mosor. Er zijn verschillende restaurants die traditionele Dalmatische gerechten en dranken serveren. Gedurende de zomer zijn de stranden van Stobreč populair. Tevens organiseert de plaats een aantal culturele festiviteiten. Hiervoor kunt u ook in Split terecht, 'Splitsko ljeto' is het grootste evenement.
Het terrein naast de mond van de rivier Žrnovnica (waar de camping zich nu bevindt) werd gevormd door constant gedeponeerd zand in de zee.
Klis was in de negende eeuw de zetel van het Kroatische koningshuis Trpomorović. Vanwege Klis' onaantrekkelijke ligging, is het lange tijd een verovering bespaard gebleven. In de Middeleeuwen vormde Klis de uitvalsbasis van Kroatische strijders die streden tegen Turken en Venetiërs - dit om een bezetting te voorkomen. In 1537 viel Klis in handen van de Turken, waarna zij Solin bezetten en zowel Kaštela als Split aanvielen (Split werd niet door hen veroverd). De Turken maakten van Klis een vestingstad en bouwden er een moskee met minaret. Na deze verovering vertrokken de Kroatische strijders (Uskoci) naar Senj (Senjski Uskoci), dat zij als nieuwe uitvalsbasis gebruikten. Klis werd later kortstondig bevrijd. Gedurende de oorlog tussen de Turken en Venetiërs werd Klis door de laatgenoemde groep definitief bevrijd (1648). In Klis kunt u een oude Turkse fontein zien die dateert uit deze periode.
Over het kleine Trogir doen veel historische verhalen de ronde. De plaats behoort ongetwijfeld tot de best bewaard gebleven Romaans-Gotische steden van Centraal-Europa en ademt daardoor een unieke sfeer. Het kasteel en de vesting worden omgeven door Trogir's stadsmuren en vormen het hart van het stadje (UNESCO). Ook bijzonder is de kathedraal van Sint-Laurentius (St.-Lovro), waarvan de poort is gemaakt door de bekende Dalmatische beeldbouwer Radovan (13e eeuw). Buiten Trogir's centrum vindt u een strandje en de zee met daarin verschillende eilanden. Het historische hart van Trogir mag gerust worden beschouwd als een cultureel monument en staat sinds 1997 genoteerd op UNESCO's Lijst van Werelderfgoederen.
Omiš werd gesticht op de linkeroever van de rivier Cetina en is prachtig gesitueerd tussen een berg, de rivier en de zee. In het verleden was Omiš een nederzetting, gebouwd onder de hooggelegen vesting Starigrad (Fortica). Omdat de plaats vanaf zowel de zee als het land werd bedreigd, werd het in de Middeleeuwen een vestingstad. Om het complex te verstevigen, werd een aantal vestingen ten oosten van Omiš gebouwd (waaronder 'Peovica' - 'Mirabella'). Het oudste gebouw van Omiš is de kleine Petruskerk uit de tiende eeuw n.C. In de Kerk van de Heilige Geest (Renaissance, 16e eeuw) is het altaarstuk 'Komst van de Heilige Geest' van Palma Younger bijzonder. Dichtbij de Pastoriekerk bevindt zich het stadsmuseum. Dit is gevestigd in een Renaissancistisch pand; u kunt er archeologische en etnografische tentoonstellingen bezichtigen.
Kroatisch Nationaal Bureau voor Toerisme